Навіны

"Ведай участковага ў твар", або Хто такі участковы і навошта ён патрэбны?

У чарговым прававым лікбезе ад "Вясны" расказваем пра тое, хто такі участковы інспектар міліцыі, што ўваходзіць у яго абавязкі і што рабіць, калі ён сам парушае закон.

Хто такі ўчастковы інспектар міліцыі?

Участковы інспектар міліцыі - гэта афіцыйны прадстаўнік органаў унутраных спраў і органа мясцовага самакіравання на давераным яму адміністрацыйным участку.

Якімі нарматыўна-прававымі актамі кіруецца ўчастковы ў сваёй дзейнасці?

У сваёй дзейнасці ўчастковы павінен кіравацца Канстытуцыяй Рэспублікі Беларусь, законамі «Аб органах унутраных спраў», «Аб асновах дзейнасці па прафілактыцы правапарушэнняў», Інструкцыяй па арганізацыі дзейнасці ўчастковага інспектара міліцыі, а таксама іншымі актамі заканадаўства Рэспублікі Беларусь і Міністэрства ўнутраных спраў.

Якія задачы ва ўчастковага інспектара міліцыі?

Перад участковым інспектарам стаяць наступныя задачы:

  • забеспячэнне асабістай і маёмаснай бяспекі грамадзян;
  • ахова грамадскага парадку і забеспячэнне грамадскай бяспекі;
  • прафілактыка, выяўленне, спыненне злачынстваў і адміністрацыйных правапарушэнняў на замацаваным адміністрацыйным участку;
  • папярэджанне гвалту ў сям'і, правапарушэнняў, якія здзяйсняюцца грамадзянамі, што знаходзяцца ў стане алкагольнага ап'янення;
  • забеспячэнне ўзаемадзеяння з грамадзянамі, іх аб'яднаннямі, садзейнічанне праваахоўным органам у ахове правапарадку і прафілактыцы правапарушэнняў;
  • удзел у межах кампетэнцыі ва выяўленні асобаў, якія ўчынілі злачынствы, ажыццяўленні вышуку абвінавачаных, месцазнаходжанне якіх невядома, асобаў, якія ўхіляюцца ад адбывання пакаранняў, ці іншых мераў крымінальнай адказнасці, а таксама іншых асобаў у выпадках, прадугледжаных заканадаўчымі актамі Рэспублікі Беларусь;
  • устанаўленне асобаў, якія падлягаюць прыцягненню да адміністрацыйнай адказнасці.

Якія абавязкі ёсць ва ўчастковага?

У абавязкі ўчастковага ўваходзіць:

  • ведаць аператыўнае становішча і валодаць звесткамі аб сацыяльна-эканамічных, дэмаграфічных і іншых асаблівасцях абслугоўваемага адміністрацыйнага ўчастка, грамадзянах Рэспублікі Беларусь, замежных грамадзянах і асобах без грамадзянства, у дачыненні да якіх АУС ажыццяўляецца прафілактычны ўлік, за якімі ўстаноўлены прэвентыўны нагляд, ажыццяўляецца прафілактычнае назіранне, асуджаных да пакаранняў, не звязаных з ізаляцыяй ад грамадства;
  • неадкладна рэагаваць на заявы і паведамленні пра злачынствы, адміністрацыйныя правапарушэнні і інфармацыю пра здарэнні, у межах сваіх паўнамоцтваў прымаць па iх адпаведныя меры;
  • дакладваць аб фактах неналежнай асветленасці вуліц і дваровых тэрыторый населеных пунктаў, выяўленых пустых дамах, будынках, збудаваннях, умовах для несанкцыянаванага доступу ў падвалы і на гарышчы жылых дамоў, будынкаў і збудаванняў для інфармавання мясцовых выканаўчых і распарадчых органаў;
  • выконваць даручэнні следчага, асобы, якая здзяйсняе дазнанне, аб правядзенні следчых і іншых працэсуальных дзеянняў, аб аказанні садзейнічання пры вытворчасці следчых і іншых працэсуальных дзеянняў, пастаноў (вызначэнняў) суда, органа, які вядзе крымінальны або адміністрацыйны працэс, судовага выканаўцы аб прывадзе;
  • ажыццяўляць штогадовую праверку ўмоў захоўвання грамадзянскай, ўзнагароднай зброі і боепрыпасаў да яе па месцы жыхарства яго ўладальнікаў;
  • удзельнічаць у межах кампетэнцыі ў мерапрыемствах па ажыццяўленні кантролю за знаходжаннем замежных грамадзянаў і асоб без грамадзянства ў Рэспубліцы Беларусь; выяўленні і спыненні незаконнага абароту наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх прэкурсораў і аналагаў;
  • прадстаўляць у арганізацыі для размяшчэння на інфармацыйных стэндах, распаўсюджваць сярод насельніцтва інфармацыю (у форме улётак, памятак, брашур, буклетаў) аб фарміраванні правапаслухмяных паводзінаў, здаровага ладу жыцця, навыкаў па забеспячэнні асабістай і маёмаснай бяспекі грамадзянаў, а таксама звесткі аб ўчастковым інспектара, які абслугоўвае адміністрацыйны ўчастак;
  • выступаць перад насельніцтвам па месцы жыхарства, у працоўных калектывах, установах адукацыі з гутаркамі і лекцыямі альбо ў сродках масавай інфармацыі па пытаннях забеспячэння грамадскага парадку і прафілактыкі правапарушэнняў;
  • з мэтай папярэджання гвалту ў сям'і, правапарушэнняў, якія здзяйсняюцца грамадзянамі, што знаходзяцца ў стане алкагольнага ап'янення, праводзіць прафілактычныя гутаркі, аб'яўляць грамадзянам афіцыйныя папярэджанні і ўручаць іх копіі, уручаць грамадзянам копіі рашэнняў аб ажыццяўленні прафілактычнага ўліку, аб'яўляць грамадзянам ахоўныя загады і ўручаць іх копіі;
  • растлумачваць грамадзянам, якія пацярпелі ад гвалту ў сям'і, іх права звярнуцца з заявай аб узбуджэнні крымінальнай справы або з заявай аб адміністрацыйным правапарушэнні, інфармаваць іх аб арганізацыях, у якіх аказваецца дапамога пацярпелым ад гвалту ў сям'і;
  • выяўляць сем'і, у якіх дзеці знаходзяцца ў сацыяльна-небяспечным становішчы, непаўналетніх з антыграмадскімі паводзінамі, пра што інфармаваць інспекцыі па справах непаўналетніх;
  • ажыццяўляць ва ўстаноўленым парадку падрыхтоўку матэрыялаў для прыняцця рашэнняў аб накіраванні грамадзянаў у лячэбна-працоўныя прафілакторыі, прызнанні грамадзянаў абмежавана дзеяздольнымi;
  • на пастаяннай аснове ажыццяўляць подворны (пакватэрны) абыход адміністрацыйнага ўчастка;
  • не радзей аднаго разу ў год рабіць справаздачу аб праведзенай працы па ахове грамадскага парадку і прафілактыцы правапарушэнняў перад грамадзянамі, якія пражываюць на адміністрацыйным участку і іншае.

Ці можа ўчастковы прыйсці да мяне дадому?

Так, участковы можа зайсці да вас у працэсе подворнага або пакватэрнага абыходу свайго адміністрацыйнага ўчастку. Пры гэтым ён абавязаны:

  • прадставіцца, назваўшы прозвішча, імя, імя па бацьку, сваю пасаду і званне;
  • прад'явіць сваё службовае пасведчанне;
  • паведаміць пра мэту наведвання.

Ці можна не ўпускаць ўчастковага ў сваё жыллё?

Вы можаце не адчыняць дзверы і не ўпускаць ўчастковага ў кватэру, калі з яго боку гэта проста візіт, каб пазнаёміцца.

Без вашай згоды ён можа ўвайсці толькі ў неадкладных выпадках:

  • для выратавання жыцця або забеспячэння бяспекі грамадзянаў;
  • для затрымання падазраваных у злачынстве;
  • для спынення злачынства.

У абставінах, якія могуць прывесці да цяжкіх злачынстваў, участковы таксама мае права ўвайсці ў кватэру, абшукаць яе ці канфіскаваць прадметы - але для гэтага яму трэба мець матываваную пастанову органа, які ажыццяўляе аператыўна-вышуковую дзейнасць.

Пры пранікненні ў памяшканне ўчастковы абавязаны папярэдзіць тых, хто ўнутры, і не дапускаць прычынення ўрону маёмасці. Калі ўласніка не было ў кватэры, участковы павінен на працягу 24 гадзін з моманту пранікнення праінфармаваць яго, сваё начальства і пракурора.

Што рабіць, калі ўчастковы сам парушае закон?

Незаконныя дзеянні ўчастковага можна абскардзіць яго непасрэднаму кіраўніцтву, у МУС ці ў пракуратуру.

Скаргу можна самастойна скласці ў вольнай форме або звярнуцца па дапамогу да праваабаронцаў "Вясны" па тэлефонах: +375 17 394 63 11, +375 29 841 39 81, або па пошце: viasna@spring96.org.

Як даведацца, хто мой участковы?

Даведацца, хто з'яўляецца вашым участковым, можна праз пошукавую форму на сайце МУС ці па тэлефоне дзяжурнай службы «102».

Навошта знаёміцца з участковым?

Гэта бывае карысна ў экстраных выпадках. Да яго можна звярнуцца наўпрост, калі трэба тэрміновае ўмяшанне - напрыклад, калі на вашых вачах кагосьці збіваюць ці вы сталі сведкам крадзяжу.

Што яшчэ важна ведаць?

Беларускі Хельсінкскі Камітэт правёў маніторынг працы аддзяленняў міліцыі па Беларусі і прадставіў вынікі ў некалькіх справаздачах на адмысловым сайце.

У рамках даследавання ацэньвалася ўсё, што можа спатрэбіцца грамадзяніну ў выпадку яго добраахвотнага звароту ў аддзяленне міліцыі.

Працэс назірання факусаваўся на двух аспектах:

- камунікатыўная даступнасць міліцыі для людзей і прадстаўленне правапарадку як нейкага сэрвісу, які забяспечваюць праваахоўныя органы;

- умовы працы саміх супрацоўнікаў міліцыі: як праходзіць камунікацыя старэйшых і малодшых чыноў, як да супрацоўнікаў ставяцца наведвальнікі, ці ёсць побач з месцам працы пункт гарачага харчавання, умовы ў прыбіральнях і да т.п.

У выніку даследавання былі падрыхтаваныя тры памяткі: для людзей па ўзаемадзеянню з міліцыяй, для супрацоўнікаў міліцыі і для людзей і ахоўнікаў супермаркетаў.

Калі ў вас засталіся пытанні, пішыце на пошту "Вясны" - viasna@spring96.org

 

http://spring96.org/be/news/93154

праваабарончыя сайты